PTTK
POLSKIE TOWARZYSTWO TURYSTYCZNO - KRAJOZNAWCZE
ODDZIAŁ WISŁA

Strona główna

Szlaki turystyczne w górach.

      Nie trzeba chyba nikogo  przekonywać, że dla bezpieczeństwa turystów, jak też wszelkich osób przebywających w górach, trasy turystyczne powinny być odpowiednio przygotowane, a przede wszystkim oznakowane. Oznakowanie to musi być na bieżąco konserwowane oraz aktualizowane poprzez nanoszenie na mapy i plany wszelkich zmian przebiegu szlaków. Idea znakowania szlaków turystycznych w górach powstała ponad sto lat temu w krajach alpejskich i szybko dotarła do Karpat, przy czym pierwszą grupą górską, w której zaczęto wyznaczać i znakować szlaki turystyczne na terenach współczesnej Polski były Tatry, wkrótce potem Beskidy. W tej dziedzinie wielką aktywnością wykazało się Polskie Towarzystwo Tatrzańskie, na naszych terenach Oddział PTT „Beskid Śląski” założony w 1910 roku w Cieszynie. Już wtedy powstawały pierwsze oznakowane szlaki turystyczne prowadzące na Baranią Górę, Stożek, Skrzyczne czy Czantorię. Inny był wtedy sposób znakowania - malowano tylko dwa paski, jeden w kolorze szlaku, drugi biały pod spodem. Obecny system wypracowany przez Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze i ujęty w formie instrukcji znakowania szlaków turystycznych precyzyjnie określa zasady znakowania - używa się 5 kolorów(czerwony, niebieski, zielony, żółty i czarny),przy czym pasek kolorowy znajduję się w środku ujęty dwoma paskami białymi - z góry i z dołu. Znak ma długość 15 cm, szerokość 9 cm (każdy z trzech pasków ma 3 cm).do tego dochodzi oznakowanie pomocnicze (strzałki, znaki początku szlaku, wykrzykniki) i urządzenia informacyjne - drogowskazy, tabliczki szczytowe, tablice ze schematem sieci szlaków itp. Można stwierdzić, że polski system znakowania należy do najlepszych w Europie, jak też na świecie. W innych krajach znak szlaku turystycznego to kolorowa plama chlapnięta na drzewie lub skale, z niewielką częstotliwością występowania. Mało jest też urządzeń informacyjnych - widocznie tam się zakłada, że turysta musi mieć dużą orientację i samodzielność. Dla odmiany w naszym kraju występują czasami opinie, że oznakowanie szlaków powinno niejako prowadzić turystę „za rękę”, co ma się m.in. przejawiać w tak gęstym znakowaniu, aby od znaku widoczny był koniecznie i poprzedni i następny. Takiej potrzeby doprawdy nie ma. Tam gdzie szlak przebiega przez zabudowania lub tereny gdzie jest dużo skrzyżowań i rozwidleń dróg, znakowanie powinno być częstsze, a więc bardziej czytelne, natomiast na odcinkach dróg czy ścieżek przebiegających bez rozwidleń znakowanie będzie rzadsze. 

       A jak to wygląda u naszych sąsiadów - Czechów i Słowaków? Podobnie, aczkolwiek pewne różnice występują. Znak szlaku to kwadrat 10x10 cm, nie stosuję się koloru czarnego, paski kolorów szlaku wykonane są często z blachy i przybijane bezpośrednio do drzew, w Czechach zawsze metalowe drogowskazy umieszczone na również metalowych słupkach zakończonych charakterystycznym czerwonym daszkiem - grzybkiem podają długość trasy w kilometrach, w Polsce i na Słowacji podaje się czas przejścia.          Ostatnie lata to nie najlepszy okres dla szlaków turystycznych w górach. Co prawda, znaki szlaków zawsze się starzeją (farba szarzeje, płowieje i kruszeje, zarasta poroślami i mszakami) i wymagają stałej konserwacji - wg instrukcji znakowania min. raz na 3 lata - ale aktualna sytuacja w lasach beskidzkich spowodowana masowymi wyrębami świerków doprowadziła do zniszczenia wielu odcinków szlaków. Przyczyna tych wyrębów jest powszechnie znana - lasy beskidzkie to w większości monokultura świerkowa i to świerki właśnie padają ofiarą kornika drukarza, który bezlitośnie i nieuchronnie doprowadzi do wyniszczenia świerków w Beskidach. Aby wykorzystać drewno pod względem gospodarczym i zapobiec szybkiemu rozprzestrzenianiu  się kornika, należy drzewa ściąć i okorować, korę spalić, drewno wywieźć. To jedyny sposób dla uniknięcia dalszych strat gospodarczych. ale ubytki w stanie oznakowania szlaków turystycznych są ogromne i co gorsza postępują. Z tego względu odnawianie szlaków raz na trzy lata to stanowczo za rzadko, a niektóre odcinki trzeba odnawiać co rok. Trzeba wyraźnie podkreślić, że szlaki turystyczne i ich oznakowanie stanowią własność gmin i do gmin należy ich konserwowanie. Tak było zawsze, aczkolwiek spotyka się przekonanie, że jest to powinnością Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego. Rzeczywiście, w poprzednim okresie kiedy wszystko było scentralizowane znakowanie i konserwowanie szlaków turystycznych górskich oraz nizinnych powierzono PTTK-owi, który wypracował system znakowania ujęty w formie instrukcji oraz wyszkolił grupę wyspecjalizowanych znakarzy szlaków turystycznych działających na terenie macierzystych oddziałów PTTK. Zarząd Główny PTTK  prowadzi również centralną kartotekę górskich szlaków turystycznych i koordynuje pracą znakarzy poprzez Centralny Ośrodek Turystyki Górskiej z siedzibą w Krakowie. Poprzez ten właśnie ośrodek przekazywano centralnie do oddziałów PTTK  środki na znakowanie i były to jedyne fundusze na ten cel. Obecnie w głównym stopniu finansują to gminy, aczkolwiek COTG w dalszym ciągu przekazuje oddziałom środki uzyskane z Ministerstwa Gospodarki na utrzymanie ważniejszych szlaków górskich. W przypadku naszego miasta jest to odcinek Głównego Szlaku Beskidzkiego im. prof. Kazimierza Sosnowskiego oznakowany kolorem czerwonym, niebieski szlak z Czarnego Fojtuli na Baranią Górę i dalej Karolówkę – Koniaków –Zwardoń - Sól oraz inne. COTG dostarcza również centralnie wykonane drogowskazy na szlaki turystyczne. 

       Na terenie Wisły mamy sieć ok.200 km szlaków turystycznych, jednak w wyniku historycznych podziałów naszemu oddziałowi PTTK powierzono utrzymywanie 140 km szlaków turystycznych i prawie 80 km szlaków spacerowych na co dodatkowo zdobywamy środki ze Starostwa Cieszyńskiego i Śląskiego Urzędu Marszałkowskiego. Gwoli pełnej informacji podajemy szlaki przebiegające przez teren Wisły, a utrzymywane przez inne oddziały : czerwony szlak na odcinku Czantoria – Stożek konserwowany przez Cieszyn, czerwony szlak na trasie Barania Góra - Magurka Wiślańska utrzymywany przez Żywiec i należące do Szczyrku, szlaki : zielony z Baraniej Góry na Skrzyczne, czerwony z Przełęczy Salmopolskiej na Malinowską Skałę oraz niebieski łącznik z Malinowa na siodło między Zielonym Kopcem a Malinowską Skałą. 

       W 2008 roku na terenie Wisły pracowały trzy zespoły znakarskie (w poprzednich latach dwa, a nawet jeden), dzięki czemu udało się dzięki środkom finansowym wyasygnowanym głównie przez Urząd Miasta w Wiśle odnowić większość górskich szlaków turystycznych i sporą część spacerowych oraz wymienić czy uzupełnić urządzenia informacyjne (słupy, drogowskazy, tabliczki, tablice z siecią szlaków). W najbliższych latach chcemy co najmniej utrzymać zakres prac konserwatorskich. W związku z tym przygotowujemy wnioski o przyznanie funduszy, opracowaliśmy plan konserwacji szlaków, szykujemy kadrę znakarzy - szukamy chętnych do zdobycia kwalifikacji znakarskich w ramach praktyki z doświadczonymi znakarzami. Prosimy również o dostarczanie wszelkich informacji o złym stanie oznakowania szlaków turystycznych do naszego oddziału PTTK w Wiśle na ul. Lipowej 4a, nr tel. 0338553560 i 0338553480. Przestrzegamy jednocześnie wszystkich niszczących i zasłaniających znaki szlaków turystycznych, że podobnie jak znaki drogowe podlegają ochronie prawnej i z całą stanowczością będziemy w stosunku do winnych kierować wnioski o ukaranie do Sądu Grodzkiego w Cieszynie.

Do spotkania na szlaku !

Z górskim pozdrowieniem

 Józef Ładoś  znakarz KTG ZG PTTK.

 

 

 


Aktualności
Imprezy
Historia
Kontakt
Noclegi
Created by Marek Pinkas